Táo đỏ hay còn được biết đến với tên gọi táo tàu, đại táo là một loại quả thảo mộc rất quen thuộc trong đời sống của người dân nước ta. Không chỉ dùng làm gia vị thuốc Bắc để nấu ăn mà còn rất tốt cho sức khoẻ, được dùng trong nhiều bài thuốc chữa bệnh.
Táo đỏ – vị thuốc Đông Y thần kỳ
Cây táo đỏ vừa là một loại cây ăn quả vừa là một vị thuốc quý đặc trưng trong nền y học cổ truyền của Trung Quốc.
- Tên vị thuốc: Táo đỏ
- Các tên gọi khác: Đại táo, Táo tàu, Can táo, Lương táo, Hồng táo, Can xích táo, Quế táo, Đường táo, Cẩu nha, Kê tâm, Thiên chưng táo, Nam táo, Dương cung táo, Thích táo,…
- Tên khoa học Zizyphus Jujuba Mill và thuộc họ Táo – Rhamnaceae.
Đặc điểm thực vật
Nhiều người thường nhầm lẫn vị thuốc táo đỏ với quả táo đỏ – là một loại hoa quả phổ biến khác tại nước ta. Thực tế thì vị thuốc này sinh trưởng chủ yếu ở đất nước Trung Quốc do sự cá biệt về điều kiện khí hậu thổ nhưỡng.
Đặc điểm thực vật của cây đại táo:
- Cây thân nhỡ, độ cao trung bình khoảng 10m.
- Lá cây mọc so le với nhau, cuống ngắn chỉ khoảng 0.5 – 1cm. Phiến lá có hình trứng, dài khoảng 3 – 7cm, rộng khoảng 2 – 3cm, ở mép lá có răng cưa, mặt lá có 3 gân chính và gân phụ nổi rõ rệt.
- Bông hoa mọc thành tán từ kẽ lá, mỗi tán có khoảng 7 đến 8 bông hoa nhỏ, cánh hoa màu vàng hoặc vàng xanh nhạt, thưởng nở vào tháng 4, tháng 5.
- Quả kết vào tháng 7 đến tháng 9, có hình cầu (chùy) hoặc hình trứng, dài khoảng 20 – 32mm. Khi xanh quả màu xanh nhạt hoặc nâu nhạt, khi chín chuyển sang màu đỏ sẫm, đỏ nâu.
Khác với các loại hoa quả khác, cần phơi hoặc sấy khô, quả đại táo có thể tự chín khô tự nhiên ngay trên cây
Nguyên do bởi sự chênh lệch thời tiết khắc nghiệt tại một số vùng của Trung Quốc như Tân Cương, Cam Túc,… Nhiệt độ ngày đêm chênh lệch rất lớn, ban ngày kéo dài đến 15 tiếng, không sương nên trái táo có thể tự chín và khô quắt lại (khoảng 70 – 80%) ngay trên cành cây.
Phân bổ ở đâu?
Cây đại táo là một loại cây đặc trưng của đất nước Trung Quốc, trong đó nổi tiếng nhất vẫn là táo đỏ Tân Cương.
Thời gian gần đây, loại cây này bắt đầu di thực ra một số nước thuộc châu Á khác, trong đó có Hàn Quốc, Việt Nam, Nhật Bản,…
Bên cạnh táo đỏ Trung Quốc thì táo đỏ Hàn cũng rất được ưa chuộng và có giá trị không kém. Nhiều người thắc mắc táo đỏ Hàn Quốc có tác dụng gì, có tốt như táo đỏ khô Trung Quốc hay không? Nghiên cứu cho thấy, táo có xuất xứ từ Hàn và Trung đều có giá trị, có thành phần, dược tính giống nhau, đều rất tốt cho cơ thể con người.
Riêng tại nước ta, do đặc trưng thời tiết khí hậu chưa thuận lợi để trồng loại cây này nên vẫn còn khá hiếm loại táo Việt Nam. Một số tỉnh thành ở phía Bắc thực hiện chiết cành vào mùa xuân nhưng chưa thực sự có hiệu quả và sản lượng chưa nhiều.
Thu hoạch và bào chế quả khô
Cây đại táo ra quả vào tháng 7 hàng năm, bắt đầu chín dần vào tháng 10, tháng 11, mỗi lần cho rất nhiều quả.
Tại Trung Quốc, quả táo có thể tự chín khô trên cây, khi thu hoạch chỉ cần dùng gập đập mạnh vào cành để quả rụng, phơi thêm khoảng 2 – 3 ngày là có thể dùng tới 3 năm.
Hoặc thu hái khi quả vừa chín tới, đem về phơi hoặc sấy quắt lại để làm thuốc.
Sau khi bào chế thì táo đỏ khô có đặc điểm như sau:
- Hình viên chùy, dài khoảng 20 – 32mm, vỏ bên ngoài có màu đỏ nâu, đỏ sẫm hoặc hồng đỏ, vỏ nhăn nheo, cuối quả có vết lõm là dấu vết của cuống.
- Quả mềm, bông nhẹ, chất thịt bên trong dẻo, màu nâu nhạt.
- Hạt nhọn hai đầu, dài 10 – 12mm, cứng và khi đập vỡ thì có nhân cứng màu trắng ở bên trong.
Ngoài ra, người dân còn bào chế Hắc táo – loại có màu đen vị ngọt hơn theo cách sau:
- Hái quả táo khi chín vàng, chưa chuyển sang màu đỏ thẫm, sơ chế rồi phơi cho đến khi vỏ hơi nhăn lại, đem quay trong thùng có gai và châm lỗ.
- Sắc nước từ rễ con, thân lá của cây địa hoàng cho cô đặc lại, ngào thêm đường và cho táo khô vào khuấy đều.
- Tiếp tục đem phơi tiếp cho đến khi khô không còn dính tay nữa thì đóng vào túi bảo quản.
Vị thuốc táo đỏ khô có tác dụng gì?
Trong táo đỏ có chứa nhiều thành phần hoạt chất có lợi cho sức khỏe như phenolic, flavonoid, axit triterpenic, vitamin C và polysaccharide. Bên cạnh đó nó còn chứa hàm lượng vitamin, khoáng chất, chất xơ cực kỳ cao.
Ăn loại táo này giúp chống viêm, ngăn chặn ung thư, kích thích hệ miễn dịch, chống nhiễm trùng, bảo vệ gan, chống oxy hóa và bảo vệ đường tiêu hóa.
Cải thiện giấc ngủ và chức năng não
Một số nghiên cứu gần đây cho thấy, chiết xuất từ hạt và quả loại táo này giúp chất lượng và thời gian ngủ ở chuột tăng lên. Táo đỏ được sử dụng rộng rãi trong nền y học để chữa bệnh mất ngủ và cải thiện chức năng não.
Do có chứa thành phần hoạt chất saponin, nên thực phẩm bổ dưỡng này giúp an thần, cải thiện trí nhớ, giảm lo lắng, giúp các tế bào não không bị tổn thương bởi các chất phá hủy thần kinh. Trước khi đi ngủ uống một tách trà táo đỏ bạn sẽ có một ngủ thật ngon mà không sợ chứng mất ngủ.
Tốt cho tim mạch
Trong loại táo này có chứa 6% kali và một ít natri giúp cho mạch máu thư giãn và duy trì huyết áp ổn định hơn. Bên cạnh đó, nó còn có vai trò rất quan trọng trong việc hạ huyết áp do có thành phần polyphenol và chất xơ chứa trong táo giúp giảm cholesterol. Sử dụng 2 đến 3 quả mỗi ngày giúp trái tim của bạn ngày càng khỏe mạnh.
Ngoài ra, nó còn làm giảm lượng cholesterol xấu (cholesterol LDL). LDL chính là nguyên nhân chính gây nên các màng bám và viêm trong thành mạch.
Phòng ngừa bệnh Alzheimer
Khi sử dụng nên ăn cả vỏ của táo để tốt cho não bộ, vì trong thành phần của vỏ táo có chứa nhiều yếu tố có lợi cho não bộ và ngăn chặn các chất gây hại cho não
Hỗ trợ giảm cân
Các nghiên cứu thực tế cho thấy trước khi ăn 15 phút sử dụng một quả loại táo này sẽ giúp giảm lượng calo. Vì trong táo có hàm lượng chất xơ cao, góp phần chuyển hóa cholesterol và đường trong thực phẩm. Táo này giống như loại thuốc nhuận tràng tự nhiên, nó làm sạch toàn bộ đường tiêu hóa của bạn.
Tăng cường hệ miễn dịch và ngăn ngừa ung thư
Trong táo đỏ có chứa phenolics giúp tăng hoạt động chống lại các chất oxy hóa. Có nghĩa là các enzym chống oxy hóa có trong táo sẽ tăng cường hoạt động nhanh hơn giúp ngăn ngừa ung thư và loại bỏ các tế bào gốc tự do.
Ngoài ra, các chất oxy hóa được lưu trữ trong táo đỏ giúp chống viêm, giảm thiểu nguy cơ mắc các bệnh ung thư vú, ung thư ruột kết hay lão hóa da. Trong thành phần của táo này còn có vitamin A, vitamin B, vitamin C giúp cho cơ thể có hệ miễn dịch mạnh mẽ hơn.
Cải thiện hệ tiêu hóa
Lượng chất xơ có chứa trong táo đỏ giúp cải thiện hệ tiêu hóa cực kỳ hiệu quả. Ngoài ra còn tăng sức khỏe của niêm mạc dạ dày và ruột, giảm nguy cơ tổn thương do loét, chấn thương.
Polysaccharide có trong táo này giúp củng cổ niêm mạc khi bị viêm đại tràng. Chất xơ trong táo đỏ giúp vi khuẩn đường ruột có lợi và phát triển chống lại các vi khuẩn gây hại.
Hỗ trợ tăng sức khỏe xương
Nếu bạn sợ xương bạn yếu và sẽ bị loãng xương khi về già thì bạn không cần chần chờ gì nữa mà hãy thêm ngay táo đỏ vào chế độ ăn uống hàng ngày của mình.Trong táo đỏ có chứa photpho và canxi, giúp củng cố xương và xương thêm chắc khỏe, cải thiện toàn bộ sức khỏe của xương
Kháng khuẩn
Các flavonoid có trong táo đỏ được chứng minh chống vi khuẩn cực kỳ mạnh mẽ. Axit betulinic có trong loại táo này giúp chống lại các vi rút cúm.
Trị cảm mạo
Người mới cảm mạo thường là vì cơ thể bị nhiễ.m tà khí của gió lạnh hoặc nóng, lúc này mà ăn nhiều táo đỏ cũng đồng nghĩa với việc làm tăng tính chất dính và nhầy của cơ thể, là.m tà khí càng dễ đọng lại, gây bất lợi cho phục hồi sức khỏe.
Làm đẹp da: dùng táo đỏ không chỉ tốt cho cơ thể mà còn là.m đẹp da vì trong loại táo này chứa các thành phần camp và triterpenes. Hiện nay, để làm đẹp da, mọi người ăn nhiều loại táo đỏ.
Mách bạn bí quyết và các cấu công thức nấu các món ăn ngon vừa có thể chữa bệnh vừa thây đổi khẩu vị cho cả nhà:
Chống dị ứng
Chất trong táo đỏ có tác dụng trị dị ứng và trị giãn mạch máu. Đồng thời tăng cường thu nhỏ cơ tim và là chất nuôi dưỡng cơ tim. Khi bị dị ứng phát ban, mỗi ngày 3 lần dùng 12 quả táo đỏ mỗi một lần, ăn như vậy trong 5 ngày sẽ có hiệu quả tức thì.
Điều trị viêm gan
Mỗi ngày bạn chỉ cần ăn 20 quả táo đỏ có thể chữa bệnh viêm gan.
Chữa viêm gan cấp tính, xơ gan
Canh hầm đậu phộng với táo đỏ và đường cát. Hầm chín đậu phộng rồi cho táo đỏ và đường vào), Mỗi tối trước khi đi ngủ dùng, dùng liên tục trong 20-30 ngày, có thể hạ được lượng huyết thanh xuống
Các món ăn từ táo đỏ
Trà táo đỏ
Trà táo đỏ là một thức uống vô cùng tuyệt vời với sự kết hợp giữa trà và táo. Trong trà và táo này chứa nhiều chất chống oxy hóa, ngoài ra táo đỏ còn chứa nhiều chất xơ. Các thành phần này có công dụng ngăn chặn sự hình thành của các tế bào ung thư và làm chậm quá trình lão hóa của các tế bào.
Chất xơ trong táo đỏ hỗ trợ quá trình tiêu hóa được diễn ra một cách dễ dàng, giảm tình trạng táo bón khó tiêu. Trà táo này kết hợp cùng một số nguyên liệu khác nữa sẽ tạo thành một thức uống vô cùng tuyệt vời. Bạn chỉ cần đun sôi nước cho trà và táo đỏ, gừng vào là có thể dùng được, nếu bạn là người thích ngọt thì có thể cho thêm đường vào.
Yến chưng táo đỏ
Yến chưng táo đỏ là một trong những món ăn mang lại giá trị dinh dưỡng cao, giúp cơ thể bổ sung những dưỡng chất thiết yếu. Nâng cao sức đề kháng và tăng thể lực cho chúng ta. Trong yến mạch chứa nhiều protein, các loại axit amin thiết yếu và chứa sáu hormone, và rất nhiều khoáng chất có lợi khác.
Kết hợp cả yến và táo đỏ sẽ giúp sức khỏe của chúng ta được cải thiện một cách rõ rệt. Bạn chỉ cần lấy yến sào ngâm trong nước ấm, rồi vớt ra cho vào chén cùng táo đỏ đem đi chưng là có thể dùng được rồi đó.
Chè táo đỏ
Chè táo đỏ không chỉ bổ dưỡng mà còn giúp giải nhiệt trong những ngày hè nóng nực. Chúng ta có thể kết hợp cùng với hạt sen, trong hạt sen và táo đỏ chứa các hoạt chất có lợi cho hệ tiêu hóa, giảm tình trạng táo bón và khó tiêu. Ngoài ra còn hỗ trợ cho hệ thần kinh, đặc biệt là những người mất ngủ, thường hay thức giấc bất chợt.
Các bạn lấy hạt sen đi ngâm cho mềm sau đó bỏ táo đỏ vào nấu cùng, rồi thêm đường tùy theo khẩu vị của mỗi người là dùng được. Bạn có thể thêm một số nguyên liệu khác như nhãn nhục, kỷ tử nữa nhé!
Trà táo đỏ kỷ tử
Trà táo đỏ kỷ tử là một trong những vị thuốc quý được sử dụng nhiều trong các bài thuốc y học cổ truyền. Kỷ tử và táo đỏ đều có điểm giống nhau đó là đều có vị ngọt, có thể ăn trực tiếp hoặc dùng để nấu trà. Trong kỷ tử chứa hàm lượng chất chống oxy hóa cao, giúp cơ thể chống lại sự hình thành của các tế bào gây nên bụng ung thư và đẩy lùi quá trình lão hóa của cơ thể.
Ngoài ra hàm lượng vitamin C cũng có nhiều trong kỷ tử và các loại khoáng chất vô cùng quan trọng khác. Các bạn cho kỷ tử vào ấm tráng qua với nước nóng, sau đó cho vào cùng với táo đỏ vào ấm trà và sau đó cho nước sôi vào là dùng được.
Đuôi heo hầm táo đỏ
Đuôi heo hầm táo đỏ không chỉ là một món ăn rất bổ dưỡng mà còn là một bài thuốc bổ dưỡng cho những người mới ốm dậy, những người suy dinh dưỡng. Đặc biệt là những người thường xuyên lao động nặng nhọc.
Đuôi heo đem đi sơ chế cho sạch sẽ, chặt khúc vừa ăn, đem đi hầm cùng táo đỏ và những nguyên liệu khác, nêm nếm sao cho vừa khẩu vị của gia đình là có thể dùng được rồi.
Hạt é táo đỏ
Như từ lâu chúng ta đã biết công dụng tuyệt vời của hạt é là ổn định đường huyết, cung cấp nhiều chất xơ, chữa các bệnh về đường tiết niệu, ngoài ra còn giúp đẹp da, giải độc và thanh lọc cơ thể hiệu quả. Có thể kết hợp cùng táo đỏ để làm trà táo đỏ hạt é, trà hạt é táo đỏ sẽ mang đến cho bạn và gia đình thức uống vô cùng thanh mát và bổ dưỡng đấy.
Chè dưỡng nhan táo đỏ
Chè dưỡng nhan táo đỏ là một món ăn được rất nhiều người sử dụng, hỗ trợ làm đẹp cho các chị em phụ nữ. Là sự kết hợp của nhiều bài thuốc Đông Y. Không chỉ giúp hỗ trợ cải thiện sắc đẹp mà chè dưỡng nhan táo đỏ cũng mang lại giá trị dinh dưỡng vô cùng dồi dào. Khi sử dụng thường xuyên sắc đẹp và sức khỏe của bạn sẽ được cải thiện một cách rõ rệt trông thấy.
PHÒNG KHÁM ĐÔNG Y OMC
Fanpage: Phòng Khám Đông Y OMC
Youtube: Phòng Khám Đông Y OMC
Tiktok: Phòng Khám Đông Y OMC